skuteczne wędkarstwo
Jak skuteczniej łowić przy minimalnym wysiłku?
13 listopada 2017

Okoń – ryba na każdy dzień

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Nadeszły mroźne dni. Większość ryb przestaje być aktywna, dla niektórych niedługo zacznie się okres ochronny. Jednak nie dotyczy to okonia. Nawet w zimnej wodzie można liczyć na dobre brania tej ryby, a nieraz nawet na okazowe sztuki. To czyni go jedną z głównych gatunków zimnej połowy roku. Zimowe wędkarstwo ma swoich zwolenników!

Aktywność okoni, zależy w dużej mierze od temperatury. Uważano niegdyś, że okonie są najbardziej aktywne latem, a najmniej zimą. Okazało się jednak, że ich aktywność utrzymuje się na dość wysokim poziomie przez cały rok, także w zimie. Co prawda są wtedy mniej ruchliwe, ale to dlatego, że w chłodnej wodzie ich zapotrzebowanie na pokarm jest mniejsze, muszą więc poświęcać mniej czasu na to, aby zaspokoić głód.

Aktywność okoni, podobnie jak wielu innych drapieżników, jest wyraźnie większa o świcie i zmierzchu. Przy panującym wówczas słabym świetle okonie widzą lepiej niż ryby, na które polują, dzięki temu, że mają dobry wzrok. Są też mniej widoczne dla swoich ofiar.

Aktywność drobnicy

Z kolei drobnica jest bardziej aktywna przy słabym świetle. Mocne światło nakazuje jej ostrożność, gdyż może być łatwiej zauważona przez drapieżnika.  Aktywność okoni, podobnie jak wielu innych drapieżników, jest wyraźnie większa o świcie i zmierzchu. Przy panującym wówczas słabym świetle okonie widzą lepiej niż ryby, na które polują, dzięki temu, że mają dobry wzrok. Są też mniej widoczne dla swoich ofiar. Z kolei drobnica jest bardziej aktywna przy słabym świetle. Mocne światło nakazuje jej ostrożność, gdyż może być łatwiej zauważona przez drapieżnika.  Co ciekawe, aktywność o świcie i zmierzchu, przypada głównie między październikiem i kwietniem.

Wpływ warunków na aktywność okoni

Latem natomiast okonie wykazują dużą aktywność przez cały dzień. Wtedy bowiem, przemiana materii jest najszybsza. Duże okonie żerują aktywnie właściwie cały dzień, by zaspokoić głód. Czasem żerują nawet w nocy. Jasne, letnie noce temu sprzyjają. Latem, czas trawienia pełnego żołądka wynosi dla okonia kilka godzin, zimą trwa to nawet dwie doby.

Ruchliwość okoni ma pewien związek z rodzajem zjadanego przez nie pokarmu. Duże osobniki, które odżywiają się rybami, muszą być aktywne, bo inaczej nic nie upolują. Małe okonie, których głównym pokarmem są bezkręgowce nie muszą być aż tak ruchliwe. W badaniach okoni, stwierdzono, że duży okoń w poszukiwaniu zdobyczy jest w stanie przepłynąć kilkaset metrów. W ciągu doby jest zdolny opłynąć 20-hektarowe jezioro kilka razy.

U okoni zaobserwowano zjawisko domatorstwa. Polega ono w tym przypadku na tym, że okonie przez kilka, kilkanaście dni pływały na określonym obszarze, gdzie też spędzały noce.

Nieraz, widzimy małe rybki wyskakujące w panice nad wodę. Czasem widać jak za taką rybką podąża pod powierzchnią coś, jak mały rekin. Wszyscy wiemy, że to okonie atakują ławicę drobnicy. Rzucanie przynęty w sam środek stada żerujących okoni mija się jednak z celem. O wiele skuteczniejsze będzie natomiast zarzucenie przynęty nieco z boku „gejzeru” urządzonego przez polujące stado. Drobnicę bowiem atakują i rozpraszają małe okonie. Najłatwiejszym łupem są rybki odgonione od niej daleko. Korzystają z tego okonie największe, które czekają na łatwą zdobycz, która nieopatrznie oddali się od stada. Badania wykazały, że okonie słabo radzą sobie z atakiem na ławice ryb. Działa bowiem efekt rozproszenia. Im więcej drobnicy tym trudniej zdecydować się, w którą rybę uderzyć. Stare, wyrośnięte sztuki, nauczyły się, że bardziej opłaca się poczekać, aż mniejsze okonie rozbiją ławicę drobnicy.

Strategia polowania okoni

Okoń ma kilka strategi polowania. Jeżeli ryby na które poluje skrywają się np. w roślinności, okoń cierpliwie poluje z zasadzki. Może to być zasadzka w pojedynkę lub w stadzie. Jeżeli zdobycz wypływa z kryjówki na otwartą wodę, okoń najczęściej przez pewien czas ją śledzi. Zmierza w jej kierunku na przemian płynąc i zatrzymując się. W ostatnim etapie szybkim susem przyspiesza i dopada ofiarę. Ponieważ okoń nie ma zbyt dużych zębów jego polowanie bywa nieskuteczne dość często. Jeżeli ofiara nie zmieści się w paszczy w całości, bywa, że uda jej się ujść z życiem.  Dlatego ta sama ryba bywa atakowana przez okonia wiele razy.

Doświadczyłem tego łowiąc na żywca.

Jeżeli okonie polują na zdobycz płynącą na otwartej wodzie np. w ławicy okonie najpierw rozbijają ją, żeby potem wyłapać pojedyncze ryby. Jak już wspomniałem okoń ma problem z wyborem pojedynczej ryby w dużej ławicy. Gubi się. Dlatego musi rozbić ławicę i wyłapać rybki pojedynczo.

Zimą ryby zwykle najlepiej czują się przy dnie (w głębokich jeziorach poniżej termokliny). Tam woda jest najcieplejsza. Okonie mają swoje ulubione miejsca zimowania. Gromadzą się na stokach podwodnych górek, na stromych spadach, w pobliżu kamiennych raf, zatopionych drzew, czy wśród butwiejących roślin.

Okonie żyją w stadach i samotnie. Samotnie pływają głównie najstarsze egzemplarze. Czasem stada łączą się w spólnym polowaniu. Można nawet spotkać małe i duże okonie polujące razem, a przynajmniej w tym samym miejscu.  Wspólne polowanie jest korzystne dla wszystkich.

 Rafał Pokusiński

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *